Την 1η Σεπτέμβρη 2011 έγινε διαθέσιμη η Beta 1 έκδοση του επερχόμενου Ubuntu 11.10 με κωδική ονομασία Oneiric Ocelot. Η Beta 1 αποτελεί την προτελευταία δοκιμαστική έκδοση του υπο-ανάπτυξη Ubuntu. Διαδέχεται 3 προηγούμενες Alpha εκδόσεις και θα ακολουθηθεί από την Beta 2 που είναι προγραμματισμένη για τις 22 Σεπτέμβρη. Η τελική σταθερή έκδοση του Ubuntu 11.10 θα είναι διαθέσιμη σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα στις 13 Οκτωβρίου 2011. Αν και οι δοκιμαστικές εκδόσεις δεν είναι ολοκληρωμένες και αναμένεται να παρουσιάζουν σημαντικά προβλήματα, οι εκδόσεις Beta είναι πιο έτοιμες από τις Alpha και μοιάζουν περισσότερο στην τελική έκδοση απ' ότι οι πρώτες. Τα βασικά χαρακτηριστικά και η εμφάνιση του γραφικού περιβάλλοντος "παγώνουν" στην τελική τους μορφή λίγες μέρες πριν την Beta 1 και επιδέχονται μόνο ελάχιστες και απολύτως αναγκαίες αλλαγές μέχρι την τελική έκδοση. Έτσι η Beta 1 μας δίνει μια καλή πρόγευση των χαρακτηριστικών, της εμφάνισης και της αίσθησης που θα έχει η τελική έκδοση.
Τα νέα χαρακτηριστικά του Oneiric για Desktop
Καλύτερη συμβατότητα εφαρμογών 32-bit σε 64-bit εγκαταστάσεις
Στην Beta 1 του Ubuntu 11.10 είναι ενεργοποιημένη η υποστήριξη "multiarch" που διευκολύνει την εγκατάσταση βιβλιοθηκών και εφαρμογών 32-bit σε συστήματα 64-bit. Πλέον στα 64-bit συστήματα είναι δυνατή η άμεση εγκατάσταση 32-bit εφαρμογών χρησιμοποιώντας τα ίδια 32-bit πακέτα που χρησιμοποιούνται στα i386 συστήματα, χωρίς να χρειάζεται η εγκατάσταση επιπλέον πακέτων συμβατότητας. Ανάμεσα στις 32-bit εφαρμογές που μπορούν να εγκατασταθούν άμεσα πλέον σε 64-bit συστήματα με τον νέο τρόπο είναι και τα κλειστά Skype και Flash player που προκαλούσαν αρκετά προβλήματα σε χρήστες 64-bit εγκαταστάσεων παλαιότερων εκδόσεων του Ubuntu.
Νέος πυρήνας
Η Beta 1 περιέχει τον πυρήνα 3.0.0-9.15 που βασίζεται στην έκδοση 3.0.3 του πυρήνα Linux. Η νέα αυτή έκδοση του Linux εκτός από την αλλαγή του αριθμού έκδοσης από την 2.6.x σειρά στην 3.x.x που έγινε ένα μήνα περίπου πριν την 20η επέτειο της πρώτης ανακοίνωσης του Linux, περιέχει καλύτερους οδηγούς, υποστήριξη για νέο hardware, διορθώσεις σφαλμάτων και άλλες βελτιώσεις.
Εγκαταστάτης του Ubuntu
Την εγκατάσταση της Beta 1 στον υπολογιστή μας από το live cd, dvd ή usb disk αναλαμβάνει η έκδοση 2.7.25 του εγκαταστάτη Ubiquity. Η έκδοση αυτή διαφέρει ελάχιστα από τον εγκαταστάτη του Ubuntu 11.04. Χρήσιμη προσθήκη αποτελεί η οθόνη σύνδεσης σε ασύρματο δίκτυο που προτρέπει και βοηθά τον χρήστη να συνδεθεί σε διαθέσιμα wi-fi δίκτυα προκειμένου ο εγκαταστάτης να εγκαταστήσει επιπλέον λογισμικό και να κατεβάσει ενημερώσεις και γλωσσική υποστήριξη αυτόματα κατά τη διάρκεια της εγκατάστασης.
LightDM: Ο νέος διαχειριστής εισόδου του Ubuntu

Μέχρι και την έκδοση 11.04 την είσοδο του χρήστη στο σύστημα, δηλαδή την οθόνη που βλέπουμε όταν ξεκινάει ο υπολογιστής μας και μας ζητάει το όνομα χρήστη και τον κωδικό μας, διαχειριζόταν το πρόγραμμα Gnome Display Manager (GDM). Από την έκδοση 11.10 όμως το Ubuntu αντικαθιστά τον GDM με το Light Display Manager (LightDM). Ο LightDM είναι αρκετά μικρότερος και ελαφρύτερος από τον GDM. Αυτό κάνει την εκκίνηση του Ubuntu 11.10 ακόμα γρηγορότερη. Ένα δεύτερο σημαντικό χαρακτηριστικό του LightDM είναι ότι παραμετροποιείται περισσότερο και ευκολότερα από τον GDM. Έτσι η Beta 1 έρχεται με ένα καλαίσθητο και λειτουργικό θέμα για την οθόνη εισόδου που δένει υπέροχα με το υπόλοιπο γραφικό περιβάλλον του Ubuntu. Ακόμα, χάρη στις δυνατότητες του LightDM, πλέον μπορούμε να ελέγχουμε τη στάθμη του ήχου και την κατάσταση της μπαταρίας, καθώς και να χρησιμοποιούμε το ημερολόγιο του Ubuntu από την οθόνη εισόδου πριν ακόμα κάνουμε login. Τέλος, στην οθόνη εισόδου εμφανίζεται και ο λογαριασμός επισκέπτη (guest account), έτσι ώστε να μπορεί ακόμα και κάποιος που δεν έχει λογαριασμό να χρησιμοποιήσει τον υπολογιστή, χωρίς βέβαια να έχει πρόσβαση στα αρχεία των χρηστών ή στις ρυθμίσεις του συστήματος.
Ανανεωμένο περιβάλλον εργασίας Unity βασισμένο στο Gnome3
Με την προηγούμενη έκδοση 11.04 το Ubuntu αποφάσισε να απομακρυνθεί από την κλασική εμφάνιση του Gnome και να επενδύσει σε ένα νέο δικό του γραφικό περιβάλλον, το Unity. Το Unity στο Ubuntu 11.04 βασιζόταν στις εφαρμογές και βιβλιοθήκες του Gnome2. Στο Ubuntu 11.10 το Unity ανανεώνεται και βελτιώνεται, ενώ πλέον πατά πάνω στην νέα έκδοση 3 του Gnome. Όλες οι βασικές εφαρμογές του Gnome που περιέχονται στο Ubuntu (Τερματικό, Διαχειριστής αρχείων, Αναπαραγωγός πολυμέσων, Προβολέας φωτογραφιών, Ρυθμίσεις συστήματος κλπ) βρίσκονται σε έκδοση 3.x.x στην Beta 1. Ακόμα βελτιωμένη είναι και η εμφάνιση και λειτουργικότητα των τριών βασικών στοιχείων του Unity: Του εκκινητή (Launcher) που παρουσιάζει τις αγαπημένες και ανοικτές εφαρμογές μας στην αριστερή πλευρά της οθόνης, των μενού που βρίσκονται στο επάνω πάνελ και του Dash που μας επιτρέπει να αναζητούμε και να εντοπίζουμε εφαρμογές και αρχεία.
Ο εκκινητής μπορεί πλέον να δείχνει πάνω από τα εικονίδια εφαρμογών σχετικές πληροφορίες όπως ο αριθμός μη αναγνωσμένων μηνυμάτων που έχουμε στο email μας. Ακόμα από τον εκκινητή έχουν αφαιρεθεί οι συντομεύσεις "Εφαρμογές" και "Αρχεία & Φάκελοι" που υπήρχαν στο Ubuntu 11.04 και εμφάνιζαν τις αντίστοιχες περιοχές του Dash. Το Dash πλέον εμφανίζεται με πάτημα στο πρώτο από πάνω εικονίδιο του εκκινητή που φέρει το σήμα του Ubuntu.
Αυτή η αλλαγή αφήνει ελεύθερη την πάνω αριστερή γωνία του πάνω πάνελ η οποία πλέον είναι διαθέσιμη για την εμφάνιση του τίτλου του ενεργού παραθύρου και των κουμπιών κλεισίματος, ελαχιστοποίησης και απομεγιστοποίησής του σε περίπτωση που είναι μεγιστοποιημένο. Έτσι υπάρχει ακόμα περισσότερος οριζόντιος χώρος στο πάνω πάνελ ώστε να χωράνε καλύτερα τα μενού των παραθύρων.

Σημαντικές βελτιώσεις έχουν γίνει και στα μενού που βρίσκονται στη δεξιά πλευρά του επάνω πάνελ. Το Me Menu που επιτρέπει στο χρήστη να ορίζει την κατάστασή του και να ρυθμίζει τους λογαριασμούς του σε διάφορα κοινωνικά δίκτυα πλέον έχει ενσωματωθεί στο μενού συνομιλιών, αλληλογραφίας και κοινωνικών δικτύων που συμβολίζεται με τη μορφή φακέλου, ενώ το μενού που εμφανίζεται κάνοντας κλικ στο όνομα του χρήστη παρέχει λειτουργίες αλλαγής χρήστη και πρόσβαση στη διαχείριση χρηστών. Ακόμα, το μενού που βρίσκεται στο αριστερό άκρο του πάνω πάνελ παρέχει, εκτός από τις κλασικές λειτουργίες αποσύνδεσης και τερματισμού, γρήγορη πρόσβαση στις ρυθμίσεις συστήματος, καθώς σε συχνά χρησιμοποιούμενες ρυθμίσεις όπως διαχείριση οθονών, εφαρμογές εκκίνησης και εκτυπωτές.

Το Dash έχει δεχθεί και αυτό αισθητές αλλαγές. Είναι πλέον αρκετά πιο διάφανο αφήνοντας πίσω του να διαφαίνονται θολωμένα τα ανοικτά μας παράθυρα και το χρώμα της ταπετσαρίας μας. Στο κάτω μέρος του έχουν προστεθεί εικονίδια για μετάβαση στους διάφορους "φακούς" (lenses) του Dash. Οι φακοί είναι μια νέα τεχνολογία του Unity που αντικαθιστά τις παλιές τοποθεσίες όπως "Εφαρμογές" ή "Αρχεία και Φάκελοι". Με τους φακούς οι προγραμματιστές μπορούν να δημιουργούν προσαρμοσμένες συλλογές αντικειμένων για το Dash όπως π.χ. φακός YouTube, φακός Ubuntu One κλπ. Οι διαθέσιμοι φακοί στην Beta 1 είναι οι "Home", "Εφαρμογές", "Αρχεία και Φάκελοι" και "Μουσική συλλογή". Ακόμα, δεξιά από το πλαίσιο εισαγωγής κειμένου βρίσκεται πλέον ο σύνδεσμος "Filter results" που εμφανίζει προχωρημένα φίλτρα αναζήτησης για τα αντικείμενα που ψάχνουμε, όπως τύπος, μέγεθος και τελευταία ημερομηνία τροποποίησης για αρχεία, και τύπος και βαθμολογία χρηστών για τις εφαρμογές.

Τέλος, σημαντική βελτίωση έχει δεχθεί και ο τρόπος εναλλαγής παραθύρων. Ο νέος επιλογέας παρουσιάζει με όμορφα εφέ τα ανοικτά παράθυρα όλων των χώρων εργασίας ομαδοποιημένα ανά εφαρμογή με τη μορφή εικονιδίων. Με Alt+Tab ο χρήστης μπορεί να εναλλάσσει τις εφαμρογές, ενώ με Alt+~ μπορεί να επιλέγει κυκλικά τα διαφορετικά παράθυρα κάθε εφαρμογής, τα οποία εμφανίζονται στον επιλογέα ως μικρογραφίες.
Ubuntu 2D
Το περιβάλλον εργασίας Unity βασίζεται στις ικανότητες απεικόνισης τρισδιάστατων γραφικών του υπολογιστή μας. Αν και όλοι οι σύγχρονοι υπολογιστές διαθέτουν υποσυστήματα γραφικών που έχουν τέτοιες ικανότητες, υπάρχουν αρκετοί χρήστες που επιθυμούν να χρησιμοποιήσουν το Ubuntu σε παλαιότερους ή μικρότερων δυνατοτήτων υπολογιστές που δεν τα πάνε καλά με τα τρισδιάστατα γραφικά. Γι' αυτό το λόγο η οθόνη εισόδου του Ubuntu μας δίνει δύο επιλογές. Η μια επιγράφεται ως "Ubuntu" και μας οδηγεί στο τρισδιάστατο περιβάλλον του Unity. Η άλλη με τίτλο "Ubuntu 2D" μας βάζει στην διδιάστατη εκδοχή του Unity που δεν απαιτεί επιτάχυνση τρισδιάστατων γραφικών από τον υπολογιστή μας. H έκδοση του Unity 2D που έρχεται στην Beta 1 είναι αρκετά όμοια σε εμφάνιση και λειτουργικότητα με την τρισδιάστατη έκδοση του Unity. Στην τρέχουσα φάση ανάπτυξής του το Unity 2D παρουσιάζει κάποιες αποκλείσεις στην εμφάνιση, ελλείψεις σε λειτουργικότητα και προβλήματα σταθερότητας σε σχέση με το Unity 3D, τα οποία όμως πρόκειται να διορθωθούν πριν την κυκλοφορία του Ubuntu 11.10.
Νέο κέντρο λογισμικού
Το νέο κέντρο λογισμικού έχει υπέροχη εμφάνιση και είναι αρκετά γρηγορότερο από την έκδοση που έρχεται με το προηγούμενο Ubuntu. Η αναζήτηση, πλοήγηση και εγκατάσταση εφαρμογών στο Ubuntu είναι πιο εύκολη και ευχάριστη από ποτέ. Με την βελτίωση του κέντρου λογισμικού απομακρύνθηκε από τη βασική εγκατάσταση του Ubuntu ο παλαιότερος γραφικός διαχειριστής πακέτων Synaptic. Το Synaptic είναι βέβαια εύκολο να το βρει και να το εγκαταστήσει μέσα από το κέντρο λογισμικού όποιος το προτιμά ή το χρειάζεται.
Νέες εφαρμογές
Μέχρι και την προηγούμενη έκδοση το Ubuntu περιλάμβανε το πρόγραμμα Evolution για τη διαχείριση της ηλεκτρονικής αλληλογραφίας, των επαφών και του ημερολογίου του χρήστη. Από την έκδοση 11.10 το Evolution αντικαθίσταται από το Thunderbird, το αντίστοιχης λειτουργικότητας πρόγραμμα του Mozilla Foundation. Το Thunderbird έχει ενσωματωθεί στο περιβάλλον του Ubuntu και είναι προσβάσιμο από το μενού συνομιλιών, αλληλογραφίας και κοινωνικών δικτύων. Ακόμα λείπει η ενσωμάτωσή του στο ημερολόγιο του επάνω πάνελ, αλλά θα έχει ολοκληρωθεί μέχρι την τελική έκδοση του Ubuntu 11.10.
Άλλη μια νέα εφαρμογή είναι το Deja Dup που στο εξής θα αποτελεί την επιλεγμένη εφαρμογή για λήψη και διαχείριση αντιγράφων ασφαλείας στο Ubuntu. To Deja Dup πρόκειται να ενσωματωθεί στο κέντρο ελέγχου και στο Ubuntu One.
Προβλήματα και ελλείψεις
Οι εκδόσεις Beta είναι δοκιμαστικές εκδόσεις και είναι αναμενόμενο να εμφανίζουν προβλήματα ή ελλείψεις σε κάποιες λειτουργίες. Κατά τη διάρκεια των δοκιμών αρκετές φορές προέκυψαν απροσδόκητοι τερματισμοί υπηρεσιών του συστήματος, όπως του gnome-settings-daemon, ενώ κάποια φίλτρα και κουμπιά του Dash φαίνεται να μην είναι ακόμα πλήρως λειτουργικά. Κάποιου είδους bug στην εμφάνιση του πλευρικού εκκινητή, του Dash και του επιλογέα παραθύρων που τα κάνει μερικές φορές να εμφανίζονται πίσω από τα ανοικτά παράθυρα αντί μπροστά τους ήταν επίσης ενοχλητικό. Τέλος, η γλωσσική υποστήριξη για την Ελληνική γλώσσα είναι ημιτελής μια και δεν έχουν οριστικοποιηθεί ακόμα τα μηνύματα του περιβάλλοντος εργασίας ώστε να μπορούν να ξεκινήσουν το έργο τους οι μεταφραστικές ομάδες. Πέρα από τα παραπάνω, η Beta 1 μας προϊδεάζει για μια ακόμα καταπληκτική έκδοση του Ubuntu σε ενάμιση μήνα περίπου από σήμερα.
Σχετικοί σύνδεσμοι
Το χρονοδιάγραμμα του Oneiric Ocelot: https://wiki.ubuntu.com/OneiricReleaseSchedule
Τεχνική περιγραφή της Beta 1: https://wiki.ubuntu.com/OneiricOcelot/TechnicalOverview/Beta1
Σελίδα λήψης της Beta 1: http://releases.ubuntu.com/oneiric/